In België leven zo'n 16.000 mensen met hiv en dit aantal neemt toe. In ons land overlijdt elke twee weken nog iemand aan de gevolgen van aids. Jaarlijks komen er in België zo'n 1.150 mensen met hiv bij. Naar schatting hebben tussen de acht- en tienduizend mensen in ons land hiv zonder dit zelf te weten.

Hiv zonder je het weet.

Het grootste risico dat de epidemie in België zich uitbreidt, komt van mensen die niet weten dat ze hiv hebben. Als je niet weet dat je hiv hebt, is de kans dat je hiv overdraagt groter. Mensen die namelijk wel weten dat ze hiv hebben, vrijen in de regel veiliger. Daarnaast heb je meer virus in je bloed vlak nadat je geïnfecteerd bent. Als je op behandeling bent heb je juist veel minder virus in je lichaam. In België testen we daarom actief op hiv. Iedereen die voor een soa-test bij de dokter komt, krijgt een hiv-test aangeboden. Mannen met homoseksuele contacten en prostituees krijgen het advies om zich elk half jaar op hiv en andere soa's te laten testen. Zwangere vrouwen worden standaard op hiv getest, mede om hiv bij hun baby's te voorkomen.

Discriminatie

Helaas krijgen mensen met hiv in ons land nog steeds te maken met negatieve reacties. Zeker de helft van de hiv-positieven in België heeft te maken (gehad) met discriminatie in de familiesfeer of vriendenkring, het uitgaansleven, in de werksfeer, en bij contacten met financiële dienstverleners of door hun sekspartner. Denk hierbij aan beschuldigingen, vermijding, buitengewone hygiënische maatregelen, onverschilligheid en uitsluiting. Bij veel mensen met hiv veroorzaakt dit stress en andere gezondheidsklachten. Discriminatie heeft bovendien een negatief effect op de aidsbestrijding. Men praat hierdoor minder makkelijk over hiv terwijl dit juist nodig is voor goede preventie. Ook meer aandacht geven aan de verwerking van de diagnose, (zelf)stigma, sociale vaardigheden, het voorkomen van stress en inzicht in rechten voor mensen met hiv blijft belangrijk.

Niet alleen hiv

Het hebben van andere aandoeningen naast hiv (dit heet co-morbiditeit), komt bij mensen met hiv steeds vaker voor. Zo hebben jongeren en homoseksuele mannen met hiv relatief vaker een soa. Ook ouderdomsklachten komen geregeld voor bij hiv-positieven. Doordat de gemiddelde leeftijd van mensen met hiv stijgt, én omdat - volgens recente indicaties - mensen met hiv sneller verouderen. Verontrustend nieuws omdat niet altijd vast te stellen is of bijvoorbeeld kanker en hart- en vaatziekten het gevolg zijn van een leefstijl, de hiv-medicatie, veroudering of een combinatie hiervan. Er is dus meer inzicht nodig in het voorkomen van deze klachten. Bovendien zullen hulpverleners moeten zoeken naar manieren om beter aan de veranderende behoefte van patiënten te voldoen.

Meest getroffen groepen

Zeker de helft van de mensen met hiv komt oorspronkelijk niet uit België. Hiv-preventie onder deze groep is lastig vanwege het taboe op hiv en aids. Het betrekken van migranten en migrantenorganisaties die een belangrijke rol vervullen binnen de gemeenschappen is een goede optie om de preventieboodschap gecommuniceerd te krijgen. En door het effect van preventie op migranten in kaart te brengen, kunnen we deze verbeteren en andere migrantengroepen hiervan laten profiteren.

Tweederde van alle mensen met hiv in België zijn mannen met homoseksuele contacten. Er is vooral een stijging te signaleren onder jonge homomannen en homomannen uit andere culturen. Uit interviews met experts blijkt dat er knelpunten zitten in de preventie gericht op deze groepen.

Meer weten?

Elk jaar brengt het ministerie volksgezondheid een rapport uit met de laatste soa- en hiv-cijfers. In dit rapport staan ook de kenmerken beschreven van de hiv-epidemie.

Duiding bij de cijfers van het jaarrapport “Epidemiologie van aids en hiv-infectie in België, toestand op 31 december 2010” van het Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid – Dienst epidemiologie, kan u vinden op de website van Sensoa, via onderstaande link.

Download de Feiten & cijfers: Hiv en aids in België (Sensoa)